امارات در شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۶ (Global Innovation Index ۲۰۲۶) که از سوی سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) منتشر شده، با صعود پنج پله‌ای به رتبه ۲۵ در میان ۱۳۹ اقتصاد جهان رسید. امارات که در سال ۲۰۲۵ در جایگاه سی‌ام قرار داشت، برای نخستین بار وارد جمع ۲۵ اقتصاد برتر جهان در حوزه نوآوری شده و جایگاه خود را در اکوسیستم جهانی نوآوری تقویت کرده است.
امارات در ۴ شاخص نوآوری رتبه نخست جهان را کسب کرد
بر اساس این گزارش، امارات در چهار شاخص اصلی مرتبط با نقاط قوت نوآوری، رتبه نخست جهان را به دست آورده است. این چهار شاخص شامل سیاست‌ها و فرهنگ کارآفرینی، جذب دانشجویان بین‌المللی، تأمین مالی استارتاپ‌ها و شرکت‌های در حال توسعه و سرمایه‌گذاری‌های جدید در تحقیق و توسعه و فناوری‌های پیشرفته است.
- سیاست‌ها و فرهنگ کارآفرینی
- جذب دانشجویان بین‌المللی
- تأمین مالی استارتاپ‌ها و شرکت‌های در حال توسعه
- سرمایه‌گذاری‌های جدید در تحقیق و توسعه و فناوری‌های پیشرفته
شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۶ عملکرد ۱۳۹ اقتصاد را بررسی می‌کند. نسخه امسال این گزارش بر توانمندسازی کارآفرینان در حوزه‌های علوم پیشرفته و فناوری و تبدیل دستاوردهای علمی به پروژه‌های مقیاس‌پذیر با تأثیر اقتصادی گسترده تمرکز دارد. در این میان، حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، زیست‌فناوری، مواد پیشرفته، نیمه‌رساناها و انرژی پاک مورد توجه ویژه قرار گرفته‌اند. این گزارش همچنین تحولات اکوسیستم‌های نوآوری را در شرایط تغییرات جهانی، تفاوت نرخ‌های رشد و چالش‌های بازار سرمایه خطرپذیر بررسی می‌کند.
بن طوق: امارات محیطی محرک برای نوآوری ایجاد کرده است
عبدالله بن طوق المری (Abdulla bin Touq Al Marri)، وزیر اقتصاد و گردشگری امارات، گفت این کشور با هدایت رهبری خود، پیشرفت قابل‌توجهی در ایجاد محیطی مشوق نوآوری در اقتصاد و فعالیت‌های تجاری داشته است. به گفته او، این محیط بر بهترین شیوه‌ها استوار است و به افزایش رقابت‌پذیری اقتصاد ملی و تثبیت جایگاه امارات به‌عنوان مقصدی برای جذب افراد خلاق و نوآور از سراسر جهان کمک کرده است.
بن طوق افزود صعود پنج پله‌ای امارات و رسیدن به رتبه ۲۵ شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۶، دستاورد جدیدی برای اکوسیستم ملی نوآوری و خلاقیت محسوب می‌شود و ظرفیت‌های نهادی، انسانی و فناوری کشور برای ادامه سرمایه‌گذاری در دانش و فناوری را نشان می‌دهد. او تأکید کرد این پیشرفت نشان‌دهنده موفقیت چشم‌انداز امارات در تبدیل سرمایه‌گذاری‌ها و ظرفیت‌های نوآورانه به نتایجی با تأثیر ملموس اقتصادی و دانشی است.
به گفته وزیر اقتصاد و گردشگری، تلاش‌های ملی برای تثبیت جایگاه امارات به‌عنوان یک مرکز جهانی برای اقتصاد جدید و بخش‌های مبتنی بر دانش و نوآوری در راستای اهداف چشم‌انداز «ما امارات ۲۰۳۱» (We the UAE ۲۰۳۱) ادامه دارد.
رتبه ششم جهان در ارزش برندها و ۲.۹۱ میلیارد دانلود اپلیکیشن
امارات در چندین شاخص مرتبط با خروجی‌های خلاقانه، فناوری و انتشار دانش نیز جایگاه‌های بالایی کسب کرده است. این کشور در ارزش برندهای تجاری حاضر در میان ۵۰۰۰ برند بزرگ جهان رتبه ششم، در ایجاد اپلیکیشن‌های موبایل رتبه هفتم و در صادرات کالاهای خلاقانه رتبه نهم را به دست آورده است. امارات همچنین در صادرات محصولات با فناوری پیشرفته رتبه سیزدهم و در درآمدهای مالکیت فکری به‌عنوان سهمی از کل تجارت، رتبه نوزدهم جهان را کسب کرده است.
بر اساس این شاخص، ارزش مجموع برندهای اماراتی حاضر در فهرست ۵۰۰۰ برند بزرگ جهان در سال ۲۰۲۶ به حدود ۱۰۱.۶۶ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال ۲۰۲۵ حدود ۱۵ درصد افزایش نشان می‌دهد.
۲.۹۱ میلیارد دانلود برای اپلیکیشن‌های اماراتی
اپلیکیشن‌های متعلق به توسعه‌دهندگان و شرکت‌های مستقر در امارات در سال ۲۰۲۵ در مجموع حدود ۲.۹۱ میلیارد بار در سراسر جهان دانلود شدند. این رقم در مقایسه با سال ۲۰۲۴ حدود ۹.۸۱ درصد افزایش داشته است. همچنین ارزش صادرات محصولات با فناوری پیشرفته امارات در سال ۲۰۲۴ به حدود ۶۸.۰۵ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال ۲۰۲۳ رشد ۳۶.۳۵ درصدی را نشان می‌دهد.
حضور امارات در میان ۸ کشور برتر جهان در ۶ محور فرعی
شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۶ نشان می‌دهد امارات در شش محور فرعی در میان هشت کشور برتر جهان قرار گرفته است. امارات در محور آموزش عالی رتبه نخست جهان و در محیط کسب‌وکار رتبه دوم را به دست آورد. این کشور همچنین در زیرساخت‌های عمومی و جذب دانش در رتبه پنجم، در فناوری اطلاعات و ارتباطات در رتبه هفتم و در اعتبار در جایگاه هشتم جهان قرار گرفت.
بهبود ورودی‌ها و خروجی‌های نوآوری امارات
نتایج این گزارش همچنین از بهبود عملکرد امارات در بخش ورودی‌ها و خروجی‌های نوآوری حکایت دارد. امارات در شاخص ورودی‌های نوآوری به رتبه ۱۲ جهان رسید؛ در حالی که در سال ۲۰۲۵ در جایگاه چهاردهم قرار داشت. این کشور در شاخص خروجی‌های نوآوری نیز پنج پله صعود کرد.
در سطح هفت رکن اصلی شاخص جهانی نوآوری، رتبه‌های امارات به این ترتیب اعلام شده است:
| رکن شاخص جهانی نوآوری | رتبه امارات |
|---|---|
| نهادها | ۹ جهان |
| سرمایه انسانی و پژوهش | ۱۳ جهان |
| زیرساخت‌ها | ۱۳ جهان |
| توسعه بازار | ۱۴ جهان |
| توسعه کسب‌وکار | ۲۵ جهان |
| خروجی‌های دانش و فناوری | ۴۷ جهان |
| خروجی‌های خلاقانه | ۳۶ جهان |
عملکرد امارات در پنج رکن شامل نهادها، سرمایه انسانی و پژوهش، زیرساخت‌ها، توسعه بازار و توسعه کسب‌وکار، بالاتر از میانگین اقتصادهای پردرآمد بوده است. همچنین عملکرد این کشور در هر هفت رکن شاخص، بالاتر از میانگین منطقه‌ای گزارش شده است.
شاخص جهانی نوآوری چیست؟
شاخص جهانی نوآوری هر سال از سوی سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO)، یکی از نهادهای تخصصی سازمان ملل متحد، منتشر می‌شود و عملکرد اقتصادهای جهان در حوزه نوآوری را با استفاده از مجموعه گسترده‌ای از شاخص‌ها در دو بخش ورودی‌ها و خروجی‌های نوآوری ارزیابی می‌کند.
این شاخص هفت رکن اصلی شامل نهادها، سرمایه انسانی و پژوهش، زیرساخت‌ها، توسعه بازار، توسعه کسب‌وکار، خروجی‌های دانش و فناوری و خروجی‌های خلاقانه را در بر می‌گیرد و هر یک از این بخش‌ها شامل مجموعه‌ای از زیرشاخص‌ها برای ارزیابی جنبه‌های مختلف اکوسیستم نوآوری هستند.
تحلیل فرصت
صعود امارات از رتبه ۳۰ در سال ۲۰۲۵ به رتبه ۲۵ در سال ۲۰۲۶، در کنار قرار گرفتن این کشور در رتبه نخست چهار شاخص، نشان‌دهنده بهبود هم‌زمان برخی از مؤلفه‌های محیط نوآوری است. در عین حال، تفاوت میان رتبه ۱۲ امارات در ورودی‌های نوآوری و جایگاه‌های ۴۷ و ۳۶ در خروجی‌های دانش و فناوری و خروجی‌های خلاقانه، تصویری دقیق‌تر از نقاط قوت و زمینه‌های قابل توسعه ارائه می‌کند. داده‌های مربوط به رشد ۱۵ درصدی ارزش برندهای اماراتی، ۲.۹۱ میلیارد دانلود اپلیکیشن‌ها و افزایش ۳۶.۳۵ درصدی ارزش صادرات محصولات با فناوری پیشرفته نیز ابعاد اقتصادی و فناوری عملکرد این کشور در شاخص جهانی نوآوری را نشان می‌دهد.
در مجموع، امارات در شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۶ با پنج پله صعود به رتبه ۲۵ در میان ۱۳۹ اقتصاد جهان رسید و برای نخستین بار وارد جمع ۲۵ اقتصاد برتر این رتبه‌بندی شد. این کشور در چهار شاخص رتبه نخست جهان را به دست آورد و در شش محور فرعی نیز در میان هشت کشور برتر جهان قرار گرفت.
تازه‌ترین اخبار اقتصاد، فناوری و نوآوری امارات را می‌توانید در فرصت دنبال کنید.
منبع: البیان (Al Bayan)
